UZ Leuven meet spraakverwerking bij kinderen via hersengolven

UZ Leuven neemt als eerste ziekenhuis ter wereld een nieuwe gehoortest in gebruik waarmee de verwerking van spraak in de hersenen objectief kan worden gemeten. De zogenoemde CORGEE-test maakt gebruik van hersengolven en vereist geen actieve medewerking van de patiënt. Daarmee biedt de technologie vooral mogelijkheden voor jonge kinderen en patiënten met ontwikkelings- of communicatieproblemen, bij wie traditionele gehooronderzoeken vaak moeilijk uitvoerbaar zijn.

Bij klassieke gehoortesten moeten patiënten doorgaans aangeven of zij een geluid horen of bepaalde woorden verstaan. Vooral bij jonge kinderen levert dat problemen op. Zij kunnen nog niet altijd betrouwbaar reageren op geluiden of begrijpen onvoldoende wat tijdens een onderzoek van hen wordt verwacht. Ook bij kinderen met ontwikkelingsproblemen zijn dergelijke testen niet altijd geschikt. De nieuwe technologie moet audiologen helpen om toch inzicht te krijgen in de manier waarop de hersenen gesproken taal verwerken, zonder dat patiënten zelf hoeven te antwoorden.

Hersengolven meten tijdens animatiefilm

Tijdens de CORGEE-test krijgt het kind een speciale muts met kleine, vochtige sponsjes op het hoofd. Deze sensoren registreren de hersenactiviteit terwijl het kind gedurende ongeveer dertig minuten naar een animatiefilm kijkt. Het systeem analyseert vervolgens de relatie tussen de gemeten hersensignalen en de spraak in de film. Op basis daarvan wordt berekend in hoeverre de hersenen de aangeboden spraak volgen.

Daarmee gaat de test verder dan traditionele gehooronderzoeken met tonen en piepjes. Die kunnen aantonen of iemand bepaalde geluiden waarneemt, maar geven niet rechtstreeks inzicht in de verwerking van gesproken taal. Bestaande testen voor spraakverstaan vragen doorgaans dat kinderen woorden herhalen of afbeeldingen aanwijzen. Volgens UZ Leuven zijn deze onderzoeken meestal pas vanaf vier à vijf jaar betrouwbaar uitvoerbaar.

Belangrijk voor vroege taalontwikkeling

De nieuwe test is vooral relevant voor kinderen met gehoorverlies die een hoortoestel of cochleair implantaat gebruiken. Bij hen is het belangrijk om zo vroeg mogelijk vast te stellen of de hoorondersteuning voldoende werkt en eventueel moet worden aangepast.

“Al vóór de leeftijd van drie jaar willen we zeker weten of een kind met gehoorverlies goed hoort met zijn hoortoestel of cochleair implantaat en of er niets moet worden bijgestuurd. Dat zijn cruciale jaren voor de spraak- en taalontwikkeling, maar tegelijk is het precies de leeftijd waarop kinderen heel moeilijk te testen zijn met klassieke gehooronderzoeken”, zegt prof. dr. Nicolas Verhaert, neus-, keel- en oorarts bij UZ Leuven. De objectieve metingen kunnen zorgprofessionals aanvullende informatie geven bij de beoordeling van het gehoor en de opvolging van kinderen met hoorhulpmiddelen.

Onderzoek uit Leuven

CORGEE is ontwikkeld door Brainphonics, een Leuvens technologiebedrijf dat voortkomt uit de onderzoeksgroep ExpORL van KU Leuven. De technologie is gebaseerd op jarenlang wetenschappelijk onderzoek naar de verwerking van spraak in de hersenen en de werking van hoorapparaten. Met de introductie in UZ Leuven wordt de technologie voor het eerst buiten een onderzoeksomgeving ingezet in de reguliere patiëntenzorg. Volgens het ziekenhuis is het daarmee wereldwijd de eerste klinische toepassing van CORGEE.

De innovatie kan een aanvullende rol krijgen binnen de audiologische diagnostiek, met name bij patiënten voor wie bestaande spraaktesten onvoldoende geschikt zijn.